Verslag Panama (april 2015)

Kaart in het midden plaatsen
Verkeer knop
Fietsend
Transit

Op donderdag 2 april ontmoeten Leo en Erna Leenders op Schiphol, hun teamgenoten Hans en Maria van Rijswijk. Even checken of we de inhoud van de koffers goed verdeeld hebben. Ontzettend veel leesbrillen, monturen en de ‘werk koffer’ hebben we bij ons. Om 13.30 uur vertrekken we met KLM Boeing 777 naar Panama-city: vliegtijd 10.55 minuten. Het werd echter 12 uur vliegen omdat we wind tegen hadden: 10.000 km!

We landen om 17.30 uur plaatselijke tijd. Tijdens de zomertijd is het in Panama 7 uur vroeger dan in Nederland. Even door de Panamese douane: onze rugzakken en schoenen gaan door de scanner. Er worden vingerafdrukken genomen van onze wijsvingers en er wordt een digitale pasfoto van ons gemaakt. Staan we nu ook bij de FBI geregistreerd? Nog snel een stempel in ons paspoort en we kunnen verder naar de band voor onze grote koffers. Dan nog een controle; onze koffers met het rode kruis gaan door de scanner. De man bij die douane vertelde aan me, dat hij door een hond was gebeten en liet de wond aan mij zien. Blijkbaar was dat belangrijker dan die koffers met honderden monturen en leesbrillen haha, Hierover vroeg hij me niks. We lopen gauw verder. Pater Roberto en zijn chauffeur Axel en onze tolk Viktor, staan al op ons te wachten. Met de Jeep en de auto van de zus van Roberto, rijden we in 40 minuten naar Cerro Azul (dit plaatsje ligt op 900m. hoogte). Hier woont een vriend van Roberto en wij mogen deze nacht hier eten en slapen! Heerlijk….ieder een eigen slaap- en badkamer! Om 21.30uur gaan we slapen (in Nederland is het 04.30uur, dus we hebben kleine oogjes).

Vrijdag 3 april: niet zo goed geslapen: tijdsverschil. Om 6 uur opgestaan en wat rondgelopen en buiten koffie gedronken. Het is warm. Om 8 uur een lekker ontbijtje en daarna gaan we met twee auto’s naar de beroemde tempel “Bahai”: Deze tempel ligt hoog op een heuvel aan de rand van Panama-city. Het is open air concept en perfect voor dit warme en vochtige klimaat. Je hebt er een prachtig uitzicht over de stad. Daarna toer langs de sky-line van Panama-city. We willen een beetje rondwandelen, maar het is ontzettend warm, dus duiken we weer snel in onze airco-auto! Men is bezig een nieuw metro-systeem te bouwen, om de drukte van de stad te omzeilen. Nog even een toer door het oude gedeelte van de stad. Wat een verschil. Hier zie je ook veel meer toeristen die door de nauwe straatjes wandelen. De huizen hebben bijna allemaal kleine balkonnetjes en er wordt veel gerenoveerd. Maar wij hebben geen tijd meer om hiervan te genieten, want we moeten nog 4 uur rijden naar Santiago. Vanaf Santiago is het nog 1 uur rijden naar Cerro Plato (ongeveer 12 km). Wat is het warm: 37 graden!! Rond 17 uur komen we aan bij het huis van Roberto stelt voor om een lekker koud biertje te drinken en zijn tuin bewonderen met diverse bomen en een moestuin. Erg indrukwekkend hoe hij deze jungle omgetoverd heeft tot een waar “paradijsje” in twee jaar tijd! Na het eten gaan we om 21.30 uur slapen. Het is bloedheet en onze airco doet het niet…..de elektriciteit is uitgevallen en met de generator kan men geen airco aanzetten. Pfffff…

Zaterdag 4 april: Wakker 5 uur, redelijk geslapen, ontbijt 6.45 uur en vertrek 7.30 uur naar Canasas. We werken vandaag in het Office de Major. We hebben de keuze uit twee ruimtes: eentje is te klein om met twee teams te werken (we hebben maar 1 autorefractor) en de andere heeft geen airco. Toch moeten we die dus nemen. Even alles opstellen en we starten om 9.15 uur. Er staan buiten al veel mensen te wachten! Alles is verder prima geregeld; water, koffie, tolk, lunch en koekjes. Alleen wat is het warm. Totaal vandaag 153 metingen gedaan. We hadden even een kleine discussie over een bijdrage voor hun foundation (is bij Zienderogen niet gebruikelijk) maar uiteindelijk besloten om een “free-gift” te vragen; is wel iets om over na te denken; niet verkeerd namelijk, vinden wij. Rond 17 uur rijden we weer terug naar Cerro Plato. Roberto heeft een lopend buffet voor ons klaar gemaakt. Wat kan die man koken.

Zondag 5 april: Pasen. Het slapen was niet zo geweldig: de airco maakt herrie en het is ontzettend warm. Om 7.30 uur vertrekken we weer richting Canazas. We werken weer in hetzelfde gebouw en zien vandaag 163 mensen. Het is hier binnen ook ontzettend warm. We hebben geen airco, er staan alleen wat ventilators. Men zorgt wederom enorm goed voor ons. Rond 17.30 uur rijden we, in 50 minuten, weer terug naar Cerro Plata. Roberto staat alweer klaar met een koud biertje en een heerlijk diner. Hij verwent ons gigantisch. Hij vertelt ons ook dat we ’s-avonds onze lakens even moeten uitschudden omdat er wel eens schorpioenen zitten. Ook eerst in onze schoenen kijken, alvorens ze aan te trekken. Brr, toch een enge gedachte! Maar gelukkig is er anti-gif in huis mocht het nodig zijn.

Maandag 6 april: Onze wekker gaat om 6 uur en we rijden na het ontbijt met de jeep naar een school in Canazas. Even een keuze maken tussen twee klaslokalen en dan vlug de werkruimte gereed maken. Voor de middag meten we de jongste kinderen tussen 12 en 14 jaar en namiddag de oudste tussen 14 en 18 jaar. Tussendoor kwamen ook nog veel ouderen uit de omgeving. Rond 11 uur kwam oogarts Gretel Sandoval ons assisteren. Zij is net afgestudeerd als oogarts in Nederland, maar ze is in Panama geboren. Dus spreekt vloeiend Spaans. In totaal 443 metingen gedaan. En dus keihard gewerkt tot 18 uur. Daarna met de jeep weer naar Cerro Plata. Gretel gaat ook mee. Zij verblijft twee nachten bij Roberto en helpt ons dus drie dagen. Prachtig!

Dinsdag 7 april: Ontbijt om 7.15 uur. Vandaag gaan we weer naar een andere school in Canazas. Hier zitten erg jonge kinderen van 4 tot 12 jaar. Voordemiddag meten we deze kinderen en namiddag de overige mensen uit de omgeving. Rond 17 uur hadden we 416 metingen gedaan.

Woensdag 8 april: Vandaag weer naar de school in Canazas. Erg druk en erg warm. Vandaag hebben we tot 17.30 uur gewerkt en 344 oogmetingen gedaan! Gretel gaat vandaag weer terug naar haar moeder die in Panama-city woont. Daarna gaan wij vlug alles inpakken en rijden we naar een hotel in Santiago ‘Hotel Plaza’. Roberto mocht dit hotel aan ons aanbieden via een sponsor. We zetten snel onze spullen in de kamer en rijden naar een restaurant. Ook dit wordt gesponsord. Rond 22uur gaan we slapen in ons hotel met airco en een warme douche.

Donderdag 9 april: Vandaag wordt onze zoon Jeroen 35 jaar. Ik heb hem vannacht om 04.30uur via WhatsApp gefeliciteerd. Kon toch niet slapen. Om 6 uur douchen en daarna komen ze ons ophalen. We werken vandaag in het kantoor van ‘Fusodep’ (www.fusodep.com). We lopen eerst door een winkel waar tweedehands kleding voor de Stichting wordt verkocht. Dan de trap op en boven hebben we een mooie kamer om oogmetingen te verrichten. Eerst wordt hier voor ons een lekker ontbijt geserveerd. Het is verder een rustige dag: 72 oogmetingen gedaan, waaronder drie kinderen met het Marfan-syndroom: Het Marfan syndroom is een aangeboren en erfelijke aandoening van het bindweefsel. Het woord syndroom, geeft aan dat het gaat om een verzameling van symptomen. Deze drie kinderen (van 8, 11 en 13 jaar) hebben alle drie ontzettend slechte ogen. De twee oudste kunnen wij niet helpen dmv een bril, maar de jongste ziet 15% meer met glazen van -14.00. Dus die gaan wij voor haar leveren. Later hebben wij aan Gretel deze namen doorgegeven en zij gaat proberen of men vanuit Nederland hen kan helpen. Rond 17 uur vertrekken we naar ons hotel en om 19uur komt de chauffeur Axel ons ophalen omdat we uitgenodigd zijn voor een etentje bij Mariella. Zij is ook als vrijwilligster werkzaam bij Fusodep. Lekker gegeten en om 21uur worden we weer naar ons hotel gebracht.

Vrijdag 10 april: Wekker om 7 uur en weer komt Axel ons ophalen en werken we weer op het kantoor. Tussendoor krijgen we visite van een verslaggever van de krant, alsmede van de radio. We worden hier in Panama nog beroemd! Totaal vandaag 150 metingen gedaan. ’s Avonds hebben we een barbecue bij Jeanette. Zij is ook werkzaam bij Fusodep. Wat zijn ze toch allemaal gastvrij.

Zaterdag 11 april: Wekker om 7 uur. Axel haalt ons op en ons ontbijt op het kantoor wordt ditmaal gesponsord. Heerlijk! Voor de middag werken we nog boven de kledingwinkel: 75 Metingen uitgevoerd. Ook lunchen we hier. Daarna rijden we met de Jeep weer naar Cerro Plata. Is toch zo’n twee uurtjes rijden over de enige snelweg van Panama. Gelukkig wordt deze nu gerenoveerd, maar regelmatig heb je nog een oud stuk snelweg met volop gaten en kuilen! Roberto ontvangt ons met een koud biertje en een Welcome Home. Rondom zijn huis wordt volop gewerkt aan nieuwe elektriciteit en een tweedehands boiler. Volgende keer hebben we dus warm water om te douchen, als tenminste de elektriciteit het blijft doen natuurlijk.

Zaterdag 12 april: Na het ontbijt vertrekken we om 7.30 uur naar een school in Cerro Plata (5 minuten rijden). We krijgen een mooie ruime kamer (waar computers staan en waar de kinderen dus les in krijgen) met airco. Buiten staan al erg veel mensen te wachten die soms al uren gelopen hebben om hier te komen. Dus snel alles klaarzetten, zodat we kunnen beginnen! Erg hard gewerkt deze dag. Veel mensen met slechte ogen: cataract en pterygium. Zelfs mensen die reeds geopereerd zijn, kunnen wij niet helpen; soms zo slecht geopereerd! We werken tot 15 uur en zien 170 mensen.

Maandag 13 april: We rijden snel naar onze locatie in Cerro Plata. Weer is het erg druk buiten. Binnen hebben we geen elektriciteit; dus er kan niet worden gewerkt, maar er wordt druk aan gewerkt! Na half uurtje krijgen we stroom geleverd middels een tweedehands generator. Hiermee kan echter geen airco aan, dus er worden wat ventilators aangesjouwd. Even geduld en we kunnen beginnen. Maar niet lang; de generator begint te roken en stopt er mee! Weer loopt iedereen op en neer om het probleem op te lossen. Ik ga even buiten kijken of we daar niet kunnen meten (binnen is het veel te donker). Maar na een poosje doet de generator het weer, dus we gaan snel verder! Leo en Hans zeggen vaak dat men goed licht moet gebruiken bij het lezen, maar men heeft vaak geen elektriciteit, dus ook geen licht. En dus ook geen televisie. Om 14uur zijn we klaar en hebben 266 metingen gedaan. Alles opruimen en terug naar het huis van Roberto. Even relaxen. Er is de hele dag al geen elektriciteit in geheel Cerro Plata. Veel mensen die een winkeltje hebben met spullen die koel bewaard moeten worden, kunnen dit allemaal weggooien. Het bederft erg snel met die hoge temperatuur van 36 graden en een hele hoge luchtvochtigheid.

In totaal hebben we 2200 metingen gedaan, waarvan 400 kinderen. In totaal 639 leesbrillen afgeleverd en 212 receptbrillen, die we in Nederland gaan maken. We hebben ook een lijst laten maken van mensen die forse cataract hebben: 208 mensen staan er op die lijst. Hier gaat Roberto mee aan de slag: kijken of hij oogartsen kan vinden?   Bij de kinderen zien de ogen er nog erg goed uit. Vanaf 40 jaar zien we al beginnende cataract. Er is hier 12 maanden per jaar erg veel zonlicht en veel stof. Niemand draagt een zonnebril. We hebben op de scholen verteld, dat het goed is dat de kinderen een zonneklep of petje dragen, ter protectie van de ogen. Zonnebrillen zijn te duur.

Dinsdag 14 april: Vandaag hebben we een afspraak bij een radiostation in Santiago. We worden rond 9 uur verwacht. We hebben verteld wat we hier hebben gedaan en wat onze Stichting Zienderogen doet. Via dit radiostation wordt straks ook verteld, dat de brillen uit Nederland gearriveerd zijn. Leuk! Iedereen luistert hier namelijk naar de radio en niet naar televisie of telefoon, want die hebben ze niet! Daarna brengen we nog even een bezoekje aan Pater Piet: een 93 jarige, Nederlandse pater die al jaren in Atalaya, vlakbij Santiago woont. Hij vond het geweldig dat wij hem op kwamen bezoeken; kon hij weer even Nederlands praten! Daarna rijden we door naar Panama-beach. Hier krijgen we een vakantiehuis in ‘Playa-Blanca’ aangeboden door een sponsor. Heerlijke strandwandeling gemaakt en ’s avonds een lekkere maaltijd gekregen van Roberto.

Woensdag 15 april: Na het ontbijt rijden we in ongeveer anderhalf uur naar Panama-city, 125 km. We gaan het Panama-kanaal bekijken. Erg indrukwekkend. Dit wil je niet missen als je Panama bezoekt. Daarna hebben we een gesponsord afscheids-diner bij een Italiaans restaurant in het centrum van de stad. Ook Gretel is uitgenodigd. Na een heerlijk etentje en wijntje, brengt Roberto ons om 15 uur naar het vliegveld.

Donderdag 16 april: na een heerlijke vlucht (met slaappil) landen we om 12.30 uur op Schiphol. Na enige uitleg over al die monturen bij de douane, stappen wij in onze trein naar Brabant en Hans en Maria in de auto naar Santpoort. Het was een geweldige, nuttige reis! Gretel gaat proberen om in het ziekenhuis waar zij nu gaat werken (Zoetermeer), oogartsen warm te maken om ook een keer naar Panama te gaan om operaties te verrichten via eye-care. Ik hoorde vandaag (28 april) van Roberto dat er nu American army doctors zijn voor cataract operations. Geweldig toch! We hadden een hele lijst aan hen gegeven. Wordt nu dus al aan gewerkt.

Erna Leenders, 30 april 2015