Eindejaarsbrief 2003-2004

Welkom

Ondergetekende hoorde in 1966 voor het eerst over het wereldprobleem van de onnodige blind- en slechtziendheid. Sinds de tijd dat de slagzin ‘drie op de vier blinden zijn onnodig blind’ in zijn oren klinkt, is hij – uitgegroeid tot een omvangrijk netwerk – onvermoeibaar in de weer voor mensen met een visuele handicap in tal van landen (in alfabetische volgorde): Albanië, Azoren, Benin, Bosnië, Brazilië, Bulgarije, Ethiopië, Ghana, India, Kameroen, Kenya, Kosovo, Madagascar, Malawi, Marokko, Moldavië, Nicaragua, Oekraine, Polen, Roemenië, Rusland, Servië, Sri Lanka, Tadzjikistan, Tanzania, Thailand, Togo en Zuid-Afrika.

Nooit van mijn leven was het eigenlijk de bedoeling een stichting in het leven te roepen, laat staan een organisatie met een goed betaalde manager aan het hoofd, met een veelkoppige staf, rijk gehuisvest in een prestigieus gebouw en naar buiten tredend met ‘de geldpest’ suggererend drukwerk. Die ambitie heb ik nog niet. Het liefst afficheer ik mezelf als ‘een vrij gevestigd, eigenzinnig opererend blindheidsbestrijder’.

In sommige delen van Turkije bestaat de gewoonte om de schoenen van een dode op de stoep van zijn huis te zetten. Ze mogen worden meegenomen door een behoeftige, die ze kan aantrekken om zijn of haar weg te vervolgen. Zo loopt en leeft een ander mensenkind voort in de voetstappen van een overledene. Een simpel ritueel en een treffend symbool van aansprekende solidariteit, humaniteit en van de continuiteit van het leven. Er komt een dag, dat ook mijn schoenen beschikbaar komen… Zal er dan iemand instappen, die een open oog heeft voor mensen, die behoeftig zijn aan ‘gezien te worden’? Wie het weet mag het onze twee voortreffelijke bestuursleden Cor Dekker en Daan Simmons zeggen! Minimale voorwaarden: een goede gezondheid, een oceaan van vrije tijd, reislust, kennis van Esperanto en het brailleschrift.

De Stichting Zienderogen heeft zich het afgelopen K.G.IJ.-verslagjaar ingezet voor tientallen slechtzienden in twee Russische steden (brillen-op-maat), hielp mee aan projecten in Moldavië (verwarming in het kantoor van de Blinden- en Slechtziendenbond en de renovatie van een flat voor gezinnen met één of meer visueel gehandicapte gezinsleden) en reisde met jonge, enthousiaste opticiens naar Tadzjikistan. In dat allerarmste ex-sovjetland hebben we ook weer velen aan een bril geholpen; zelfs in twee gevangenissen werden wij toegelaten. Het lot van gehandicapte mensen is er zeer zwaar, omdat er geen werk meer voorhanden is op de sociale werkplaatsen. Lonen en uitkeringen liggen rond de 3-4 euro’s per maand. Vaak is er geen stroom en stromend water. De prijzen zijn hoog. Maar de gastvrijheid is hartverwarmend!

In Tadzjikistan willen we proberen oogartsen aan instrumenten te helpen en een tweede school voor circa 200 blinde en slechtziende kinderen op te starten. Gevraagd wordt (en al onderweg is) een complete braille-drukkerij. Prof.Zuchra hoopt, dat wij onder het dak van haar oogkliniek een optische werkplaats zullen opzetten.

In Marokko hebben we twee blind geboren kinderen in de gelegenheid gesteld een beginnende blindenschool in Oujda te bezoeken. Er staat een kaal gebouw met nauwelijks voorzieningen. Wij willen er alles aan doen om de bouw van een internaat te bevorderen en het geven van volwaardig blindenonderwijs mogelijk te maken. Wij steunden de vijfde, zeer goed geslaagde, missie van opticien Eli Hossevoort naar Sri Lanka.

In Kosovo hebben wij, weer in samenwerking met onze trouwe partner, de Stichting Sonneheerdt in Ermelo, bijgedragen aan een braille-unit, die reeds in november 2004 kan functioneren. Dit is ook een goede start voor een langdurend programma, waarbij geprobeerd wordt om blinden en slechtzienden aan werk en een eigen inkomen te helpen.

In Albanië bestaan er ver gevorderde plannen om twee mensen te gaan opleiden in het ‘brillenvak’, en wel nabij de grote stad Shkodra. Voor alle steun zijn we de Wilde Ganzen, de Kringloopwinkel en de gemeente Heemskerk, de Rotaryclub Heemskerk-Uitgeest, maar natuurlijk ook de Kritische Gemeente IJmond en onze vele donateurs v/m zeer dankbaar.

Jacques Tuinder
De strijd tegen de onnodige blind- en slechtziendheid is bij lange na nog niet gestreden – elke vier minuten wordt er weer iemand blind ten gevolge van vitamine A-tekort! -, reden waarom de Stichting Zienderogen nog een tijdje moet zien voort te leven. Ook op het gebied van blindenonderwijs, dat voor de meeste kinderen met een visuele handicap nog niet is weggelegd, en werkgelegenheidsprojecten valt nog veel te doen! Op onze missies komen we veel in sociale werkplaatsen, die gesloten zijn omdat er geen opdrachten meer komen. Dan zit er niet veel anders op dan lange dagen thuis in een niet gevraagd isolement door te brengen, je reddend van een piepklein uitkerinkje…

In het verslagjaar konden we met grote blijschap vermelden, dat het Revalidatiecentrum voor Blinden en Slechtzienden in Plovdiv (Bulgarije), mede dank zij de Wilde Ganzen en de Kringloopwinkel Heemskerk, zienderogen is opgeknapt en sinds enige tijd weer op zijn taak berekend is. Ook het meubelherstofferingsproject kwam goed van de grond.Veel aandacht werd besteed aan de geslaagd te noemen kerstmaaltijd in de CRICOVA-gevangenis in Moldavië, waaraan enkele kerkelijke gemeenten in Heemskerk royaal hebben bijgedragen. Tijdens ons jongste bezoek (mei) aan dit zwaar bewaakte strafgesticht brachten gedetineerden de oogarts, de beide opticiens en ondergetekende daarvoor hun dank over. Gedurende deze veertiendaagse missie werden veel oogoperaties gesponsord en honderden mensen van een bril-op-maat voorzien.

In maart 2003 waren Cor Dekker (bouwkundige) en Jan Pluimert (opticien) met ondergetekende in de regio Jaffna (Sri Lanka), waar plannen werden gemaakt voor de uitbreiding van het blindentehuis VAAZHVAHAM in Chunnakam en ook weer vele oogmetingen werden verricht. één dag hebben we gewerkt in een rehabilitatiecentrum voor ex-kindsoldaten, die daar worden geholpen het recente oorlogsverleden te verwerken en de kans krijgen een vakopleiding te volgen.

Dankzij een vorstelijke subsidie van de eerder genoemde kringloopwinkel kon de ontredderde verwarming in het kantoor van de Blinden- en slechtziendenbond te Chisinau (Moldavië) worden vernieuwd, zodat de daar onlangs geinstalleerde en goed draaiende brailledrukkerij met papier en al droog door de winter kan komen. Ook hier wordt, in samenwerking met de Stichting Sonneheerdt en de Wilde Ganzen, een meubelherstofferingsproject opgezet. In dezelfde stad gaat binnenkort ook een onbewoonbaar verklaarde flat voor gezinnen met een of meer visueel gehandicapte gezinsleden worden gerenoveerd. Een belangrijk maar kostbaar project!

Wat de toekomstplannen betreft, kunnen we melden dat er een reis naar Tadzjikistan wordt voorbereid met twee in Heemskerk wonende opticiens, een en ander op uitnodiging van de Blindenbond in Dusjambe. Gezien ons werk zich veelal afspeelt in landen waar het slecht gesteld is met de mensenrechten, komen we in toenemende mate in kontakt met het gevangeniswezen. Zo zullen we straks ook in roemeense strafgestichten worden geintroduceerd. Voorts kregen we het dringende verzoek uit Thailand een school voor beroepsonderwijs voor blinde en slechtziende kinderen te bouwen in Pattaya (geplaagd door veel sex-toerisme). Daarvoor moet natuurlijk diep in de beurs getast worden! Tenslotte zoeken wij fondsen om oogartsen in Moldavië bij te scholen en hun instrumentarium aan de eisen van de tijd aan te passen. Daartoe zijn reeds kontakten gelegd met de oogheelkundige faculteit van de universiteit in Chisinau.

Zeer erkentelijk is onze Stichting voor de jaarlijkse KGIJ-collecte, die ruimhartig door onze leden wordt gesteund. Het moet opgemerkt, dat de KGIJ in het bestuur van Zienderogen zeer nadrukkelijk aanwezig is in de persoon van Daan Simoons (penningmeester) en Ton Verwoerd (brievenkoerier en ‘luisterend oor’).

Jacques Tuinder, voorzitter stichting Zienderogen